«Sarrionandia ez zen misiolari-kolonizatzailea izan Marokoko berbereekin»

Jon Irazabal, Gerediaga elkarteko kidea.

Marokoko Rifeko amazigh herriaren hizkuntzaren lehen gramatika eta hiztegia egin zuen Pedro Hilarion Sarrionandiak XX. mendearen hasieran. Bihar gogoratuko dute, istripuz hil zela ehun urtera.

Gerediaga elkarteko kidea da Jon Irazabal (Iurreta, Bizkaia, 1960). Pedro Hilario Sarrionandia hizkuntzalariaren inguruko hitzaldia egingo du bihar, 12:00etan, Garaiko udaletxean (Bizkaia). Ondoren, Iban Gorriti eta Ibai Elorzaren Amazigh herria: lagun askeak film laburra emango dute. Amaitzeko, Joseba Sarrionandiaren Moroak gara behelaino artean? liburuko pasarteak irakurriko dituzte Manu Ertzillak, Leire Bilbaok eta Unai Iturriagak.

«Sasiain ahaztuta egon da inork ez duelako buruko gaixoa bere egin nahi»

Xabier Urmeneta, psikologo eta historialaria.

Fernando Sasiain Donostiako alkate errepublikanoaren inguruko liburua argitaratu berri dute. Erietxe psikiatriko batean pasatu zituen azken urteak, frankisten eta Gestaporen jazarpena pairatu ondoren.

OME Osasun Mentalaren Elkartean historiaz arduratzen den ataleko kidea eta psikologoa da Xabier Urmeneta (Bartzelona, 1956). Iñaki Markezekin batera, Errepublika garaian Donostiako alkate izaniko Fernando Sasiain Brauri buruzko liburua idatzi du. Sasiani buruzko mahai ingurua egingo dute gaur, 19:00etan, Donostiako San Telmo museoan, Paco Etxeberria auzi medikuarekin eta Idoia Estornes historialariarekin.

«Egiturak berdin segituz gero, alferrik ari gara: aldaketa instituzionala behar dugu»

Ricardo Feliu, soziologia irakaslea.

NUP

La Navarra eterna: ¿Quién manda aquí? mahai inguruan parte hartuko du bihar Ricardo Feliu irakasleak, NUPeko unibertsitatean, Ignazio Aiestaran Filosofia irakaslearekin eta Patxi Zamora kazetariarekin.


Ricardo Feliu (Sabadell, Herrialde Katalanak, 1972) Soziologia irakasten du Nafarroako Unibertsitate Publikoan. La Navarra eterna: ¿Quién manda de verdad aquí? mahai inguruan parte hartuko du, bihar, 11:30ean, NUPeko 222. gelan. Aldamenean izango ditu Ignazio Aiestaran Filosofia irakaslea eta Kontuz taldeko Patxi Zamora kazetaria.

«Jende askok uste du gure taldea muntatze bat dela, Warnerrek pentsaturikoa»

Ekain Perez, John Berkhout taldeko abeslaria.

John Berkhout boskotea. Ekain Perez abeslari eta gitarra jotzailea, elastiko zuriarekin. / Ander Morea

Hip hop eta nu metaletik ihes eginiko bost musikari gaztek 1960-70eko folka gaurko soinuarekin egin nahi dute, denboraz kanpoko musika sortzeko. Zarautzen arituko dira gaur.

Ekain Perez (Oiartzun, Gipuzkoa, 1987) John Berkhout taldeko abeslaria da. Lehen diskoa argitaratu berri du taldeak Warner Music diskoetxearekin. Sam Amidon abeslari estatubatuarrarekin batera joko dute gaur, 20:00etan, Zarauzko Modelo zineman.

«'Disidente' deiturikoak klinex gisa erabiltzen dituzte AEBk Kuban»

Iroel Sanchez, Kubako Ecured sareko koordinatzailea.

'Cuba: mentiras y disidencias' hitzaldia emango du Sanchez idazle eta blogariak gaur Leioan eta Bilbon. Uhartearen gaineko «informazio manipulazioa» nola egiten duten azalduko du, besteak beste.

Iroel Sanchez (Santa Clara, Kuba, 1964) idazlea, blogaria eta Ecured sarearen koordinatzailea da. La Pupila Insomne bloga sortu zuen, eta Sospechas y disidencias liburua argitaratu du. Kubaren aurkako «gerra mediatikoa» salatzera etorri da Euskal Herrira. Gaur, 10:30ean, EHUko Komunikazio eta Gizarte Zientzien Fakultateko aditoriumean mintzatuko da, Leioan (Bizkaia). Arratsaldean, 19:30ean, Zirika elkartearen aretoan arituko da (Zazpikaleak).

«Arkitektura erabiltzen dut gizarteaz hitz egiteko, hatzarekin erakutsi gabe»

Michael Grudziecki, artista.

 

 'Sea Forts' erakusketa zabalik du Bilbon Michael Grudzieckik, Alemanian lanean diharduen margolari poloniarrak. Hala itxitzat ematen du ur gaineko egiturei eta edukiontziei eskainiriko zikloa.

Margolaria da Michael Grudziecki (Wroclaw, Polonia, 1977). Munichen (Alemania) egiten du lan, eta V8 artista taldeko kidea da. Sea Forts erakusketa jarri du Bilboko SC galerian (Gorte kalea, 4), abenduaren 13ra arte.

«Berlin da, orain, Europan artista batek bizitoki izan dezakeen hiriburu bakarra»

Erika Barahona Ede, argazkilaria.

Argazkilaria: David Hornback

Barahona argazkilari bilbotarrak 20 urte daramatza Berlin erretratatzen, David Hornback senarrarekin batera. 'Das ist Berlin' erakusketan, oraindik bukatu ez den lan horren argazkiak jarri dituzte, Elgoibarren.

Erika Barahona eta David Hornback, lehenaren argazkietako bati begira. / LUIS JAUREGIALTZO /

Argazkilaria da Erika Barahona Ede (Bilbo, 1969). 1990eko hamarkadaren hasieratik Berlin erretratatzen ibili da, David Hornback senarrak bezala. Bakoitzaren begiraden emaitza ikusgai dago Elgoibarko kultur etxean Das ist Berlin erakusketan. Urriaren 31 arte zabalik egongo da, 18:30etik 20:30era.

«Gazteek 1980ko musikan interesa hartzea bitxia da, baina ez harrigarria»

Stephen McRobbie, The Pastels taldeko kidea.

Stephen McRobbie eta Katrina Mitchell dira The Pastels taldeko bihotza.

Eskoziako The Pastels taldeak 34 urte bete ditu. Hamasei urtez antzerkirako musika eta bestelako egitasmoetan murgilduta ibili ondoren, disko berria aurkezten ari dira bira batean. Gaur, Zarautzen.

Stephen McRobbie musikariak (Glasgow, Eskozia, 1972) The Pastels taldea sortu zuen 1981. urtean. Slow Summits diskoa plazaratu du taldeak aurten, eta bira bat egiten ari dira aurkezteko. Gaur Zarautzen joko dute, 22:00etan, Modelo zineman, Bassmatti & Vidaur bikotearekin.

«Mundua oso zabala dela eta denetatik dagoela erakutsi nahi diegu haurrei»

Eneko Etxebarrieta, bidaiaria.

Telebistarik gabeko aita da Eneko Etxebarrieta. Bizikletaz munduan itzuli bat eta erdi egin ondoren, haurrei kutxa ergela itzalarazi eta irudimenarekin zein antzerkiaren bidez bidaian eraman nahi ditu.

Eneko Etxebarrietak (Gasteiz, 1967) munduko bira egin zuen, bizikletaz, 1999. urtetik 2002ra arte. Miyuki Okabe emaztearekin bigarren itzulia hasi zuen 2005ean (amaitu gabe dute). Faustinarekin munduratuz 4-7 urte arteko haurrentzako ikuskizuna sortu du, eta huraxe taularatzen dabil. Gaur arituko da, 18:30ean, Gasteizko Hegoalde gizarte zentroan.

«Emakumeok pairatzen dugun errepresioa islatzen du Lars von Trierrek»

Iratxe Fresneda, zinemaren historialaria.

Lars von Trierrek emakumezko pertsonaiak erabiltzen ditu zinema akademikoaren moldeen kontra matxinatzeko. Hala ondorioztatu du Iratxe Fresneda EHUko irakasleak haren filmografia aztertuta.

Iratxe Fresnedak (Arrigorriaga, Bizkaia, 1974) Ikus-entzunezkoen eta Komunikazio Sailean irakasten du EHUn, 2004. urtetik. Lars von Trierren zinemako emakumeak aztertu ditu hamar urtez, eta doktore tesia osatu du. Horretaz mintzatuko da gaur, Txokolatea eta Bizkotxoak egitasmoan, 19:30ean, Bilboko Modesto tabernan (Barrenkale).

«Ez dut gustuko 'fusio' hitza, gauza artifizial eta behartua iradokitzen duelako»

Joshua Edelman, musikaria.

Jazza eta Euskal Herriko musikaren arteko nahasketa grabatu du New Yorkeko piano jotzaileak 'Manhattan Bilbao Jazz-Zubia' diskoan, Xabi Aburruzagaren soinu txikia eta Ibon Goitiaren albokaren laguntzaz.

Joshua Edelman jazz piano jotzailea da (New York, AEB, 1954). Lau urte darama Bilbon bizitzen, eta Manhattan Bilbao Jazz-Zubia diskoa argitaratu berri du. Bihar aurkeztuko du, zuzenean, 20:00etan, Campos Eliseos antzokian, Bilbon.

«Ulertu dut azkenean umorerik gabeko artea jasangaitza dela»

Lloyd Cole, musikaria.

Argazkilaria: Doug Seymour

The Commotions taldearekin hasi zen musikari ingelesa. 1989. urteaz geroztik, bere kabuz dabil, pop-rock kantak sortzen, nahiz eta musika elektronikoa sortzeko zaletasuna ere baduen.

Lloyd Cole musikaria (Buxton, Ingalaterra, 1961) Donostian arituko da gaur, bakarka, 19:00etan, Kursaalean.

«Errealitateari iruzur egiten diote Euskal Estatuari muzin egiten diotenek»

Jokin Apalategi, psikologo soziala.

Argazkilaria: Gaizka Iroz

'Herria, nazioa, estatua... zer nahi dugu eta nola lor dezakegu?' hitzaldia emango du EHUko ohorezko irakasleak, bihar, Lazkaon. Independentziatik uste baino hurbilago gaudela deritzo Apalategik.

Psikologia Soziala irakatsi du urte luzez EHUn Jokin Apalategik (Ataun, Gipuzkoa, 1943). Euskal Herriaren emantzipazioaz saiakera argitaratu du aurten. Herria, nazioa, estatua... zer nahi dugu eta nola lor dezakegu? hitzaldia emango du bihar, 18:30ean, Lazkaoko Gerriko txokoan (Gipuzkoa).

«Erakutsi dut inork ez dizula zertan esan nola margotu edo bizi behar duzun»

Detritus, margolaria.

Lehen aldiz, bere lanaren panoramika bat ikusgai jarri du Detritus artistak: besteak beste, txartelak, marrazkiak, margoak, artista liburuak eta Iosu Eskorbutoren biografia bat, komiki moduan.


Detritus margolari eta marrazkilaria da (Donostia, 1964). Gerra arteko espresionisten ondorengoa da: mina, izua eta itolarria margotzen ditu, eta gizarte salaketa gordina egiten du. Erakusketa jarri du Donostiako Arteko galerian, urriaren 31 arte.

«'Gernika' koadroaren aurkako errebisionismoan dabil eskuin muturra»

Xabier Saenz de Gorbea, arte komisarioa.

Picassoren lanean oinarrituta Euskal Herriko artistek eginiko lanez mintzatuko da Saenz de Gorbea EHUko arte irakaslea gaur, besteak beste, Zilbetiko basoko pagoetan egindakoaz.

Xabier Saenz de Gorbeak (Getxo, Bizkaia, 1951) artea irakasten du EHUn, eta ehunka erakusketa antolatu ditu, komisario gisa. Azkena Gernikako (Bizkaia) Euskal Herria museoan du ikusgai: Azken Gernikak. Horren inguruko Los últimos Gernika vascos hitzaldia emango du gaur, museoan bertan (doan), 19:30ean.

«Kontzertuak ematea zaila egin zaigu, hainbat ate itxi dizkigutelako»

Koldo Azkona, musikaria.

Koldo Azkona —ezkerretik lehena— Danserie Ensemble taldeko kideekin. / Clemente Bernad

Danserie Ensemble taldeak 1512. urte inguruko musika joko du gaur Atarrabian, Nafarroako Erresumaren inguruko doinuak eta testuak biltzen dituen 'Antzinako negarra' ikuskizunean.

Koldo Azkona (Iruñea, 1960) Danserie musika taldeko flauta jotzailea da. Errenazimentuko eta barrokoko musika lantzen dute, eta iaz Lachrimae antiquae 1512 Antzinako negarra diskoa argitaratu zuten. Nafarroako Erresumako musika bildu zuten horretan. Kontzertua emango du taldeak gaur, 19:30ean, Atarrabiako (Nafarroa) kultur etxean, konkistari buruzko biltzarraren akten aurkezpenean.

«Gure historia politikoak ia inkontzienteki eragin diguna zabaldu nahi dut»

 Juan Arrosagarai, bideogilea.

Euskal Herriaren azken 30 urteak autoerretratu politiko baten bidez aztertzen ari da artista 'Argi ta garbi' egitasmoan. Gaur estreinatuko du Iruñean; gero Bilbora, Gasteizera eta Marseillara eramango du.

Juan Arrosagaraik (Iruñea, 1967) bideoa, argazkigintza eta euskarri digitalak irakasten ditu Gasteizko Lanbide Eskolan. Argi ta garbi bideo egitasmoa estreinatuko du gaur, 20:00etan, Iruñeko La Hormiga Atomica liburu dendan. Argazkiz, bideoz eta blog batez osatu du erakusketa. Lanak ikusi ondoren, «jai giroko mahai inguru bat» egingo dutela agindu dute. Azaroan, Bilbon egongo da ikusgai, Bilbaoarten; Gasteizen, 2014ko urtarrilean, eta, ondoren, Marseillan (Frantzia).

Deustuko zubia, Argi ta Garbi lanaren fotograma batean.

«Euskal diskoetxeek duten arazo nagusia ez da pirateria, Interneten ez egotea baizik»

Jon Eskisabel, kazetaria.

 

Diskogintzaren etorkizunaz mintzatuko da Eskisabel www.badok.info guneko arduraduna gaur Donostian. Euskal Herriko diskoetxe profesionalak oso atzeratuta daudela uste du, iraganeko negozio ereduari eutsi nahian.

Diskogintzaren egoeraren inguruan mintzatuko da gaur Jon Eskisabel kazetaria eta euskal kantagintzari emaniko badok.info gunearen arduraduna (Lasarte, 1969). Inpernuko Poza Trikitixaren XI. Jardunaldien barruan antolatu dute hitzaldia, gaur, 19:30ean, San Jeronimo kaleko sotoan, Donostian. Bihar, ordu eta leku berean, autoekoizpenaren inguruko mahai ingurua egingo dute Asier Zuluetak (Bidehuts), Anjel Valdes (Elkar) eta Gaizka Insunzak (Audience), Gorka Erostarbe kazetariak gidatuta.