«Internetek alferrago egiten gaitu, eta sormena zapuzten digu; arazo orokorra da»

Rhosyn, musikaria.

Kieslowskiren film batean bezala, Mursegok ahizpa biki bat du Londresen. Txelo eta ahots soilarekin orkestra osoa sortuko du Rhosyn musikari ingelesak gaur Bilbon, igerileku baten azpian.

Rose Dagulek (Londres, 1988) Rhosyn izen galesa hartu zuen 2010ean, Rhoscolyn hirira (Gales) joan zenean bakardadean bere musika sortzeko. Izan ere, bakardadeak definitzen du orain egiten duen lana. Txeloarekin eta ahotsarekin, emakume orkestra baten erregistro osoa lortzen du. Bilboko Alondegiaren igerilekuaren azpian joko du gaur, 21:00etan, Urpeko musika zikloan.

«Suizidioa erabiltzen dut amaieren eta hausturen inguruan hitz egiteko»

Maria Cabeza de Vaca, koreografoa.

Nork bere burua hiltzeko zazpi modu zerrendatu zituen Louise Bourgeois artistak, eta zerrenda horretan oinarritu du Cabeza de Vaca dantzariak bere lana; asteburu honetan Bilbon taularatuko du.

Edu Lartzanguren

Dantzari eta koreografoa da Maria Cabeza de Vaca (Kordoba, Espainia, 1969), eta Una forma fácil de acabar con todo lana aurkezten ari da Bilboko Fundicion aretoan. Gaur, 20:00etan taularatuko du bakarkako lana. Bihar, 19:00etan.

«Atsegin izateko gehiegizko nahia oso zabalduta dago, baina ez musikan bakarrik»

Joxi Ubeda, musikaria.

Argazkilaria: Edu Lartzanguren

Belarmiñak proposamen berri bat da, baina musikaren munduan 1980ko hamarkadatik dabiltzan bi sortzaile beteranok osatu dute: Joxi Ubedak eta Iker Lopezek. Gaur emango dute lehen kontzertua.

Joxi Ubeda (Ibarra, Gipuzkoa, 1965) musikari beteranoa da, eta baita kazetaria BERRIAn ere. 1980ko hamarkadan Tortura Sistematica taldean aritu zen. Gero, Tanta taldean. Hainbat urte agertokietatik kanpo egon ondoren, Belarmiñak egitasmoa estreinatuko du Iker Lopezekin batera (Lobo Electrico), gaur, 20:00etan, Ibarrako Subegi elkartean.

«Ez dute torturatzeagatik torturatzen Espainiako Estatuan; lan metodo bat da»

Ricard Salom, dokumentalgilea.

'120 ordu: La tortura contra Euskal Herria' dokumentala erakusten dabil Ricard Salom sortzaile katalana. Tortura salatu dutenen lekukotasunekin osatu eta jendearen emariekin grabaturiko lana da.

Edu Lartzanguren

Ricard Salom (Valentzia, Herrialde Katalanak, 1975) bere lehen dokumentala estreinatzen ari da egunotan: 120 ordu: La tortura contra Euskal Herria. Atzo, Gasteizen egin zuen lehen emanaldia. Gaur, 19:00etan, Iruñean aurkeztuko du lana, Kale Nagusiko 50.ean. Bihar, Donostian, 17:30ean, Bulebarreko Aske Gunean.

«Orain sartuko ginateke independentzia eta Euskal Estatua diseinatzeko fasean»

Ane Larrinaga, soziologiako irakaslea.

Huhezi

Kulturaren ikuspegitik Euskal Estatua zertarako behar dugun eztabaidatuko dute gaur hainbat alorreko sei adituk, Eibarren, Ipar Hegoa eta UEUk bultzaturiko hausnarketaren azken mintegian.

Soziologiako irakaslea da EHUn Ane Larrinaga (Mungia, Bizkaia, 1960). Zertarako Euskal Estatua kulturaren ikuspegitik eta zein da gure abiapuntua? jardunaldiak gidatuko ditu gaur, 09:30ean hasita, Eibarko Markeskoa jauregian (Gipuzkoa). Larrinagaz gain, Patxi Juaristi, Fito Rodriguez, Iñaki Martinez de Luna, Josu Amezaga eta Julen Arexolaleiba arituko dira hizlari. Sartzea libre da, eta doan.

«Txanponek erakusten dute konkistak konkista geu izaten jarraitu genuela»

Mikel Legorburu, numismatikan aditua.

Txanponetan interesa aitaren altzoan hartu zuen Legorburu historialariak. Euskal Herriaren historia metalezko piezen bidez konta daitekeela erakutsiko du gaur, Donostian.

Historia irakaslea da Mikel Legorburu (Donostia, 1957), eta Aranzadi zientzia elkarteko numismatika saileko arduraduna. Euskal Herriko historia txanponen bidez hitzaldia emango du gaur, 18:00etan, Donostiako San Telmo museoan, AEK-k antolaturiko Iriki atia programaren barruan.

«Ez dugu gizartea aldatuko troll lanaren bitartez, baina teknika eraginkorra da»

Salva Cardus, sare sozialetan aditua. 

'Troll' esaten diete Interneten zirikatzen dabiltzan pertsonei. Trollean aritzea arma politiko gisa erabiltzen irakasteko bi eguneko 'Ikastrolla' antolatu dute Gernikan, bihar eta larunbaterako.

Salva Cardus (Bartzelona, 1973) aditua da gizarte sareetan. Interneten troll izateko eta hori arma politiko bihurtzeko ikastaro libre eta irekia antolatu du bihar eta larunbaterako, Gernikako Astran (Bizkaia). Egitaraua www.astragernika.net webgunean dago. (Oharra: pertsona hau troll lanean ari da, beraz, litekeena da bere buruaz ematen dituen datuak (izena, jaioterria eta jaiotze data) asmatutakoak izatea, nahasteko asmoz. Bidali duen argazkia, hasteko, "faltsua" da. Argitaratzea erabaki dut, trolltasunak ezartzen dituen baldintzak onartuta, trollak fenomeno bat direlako, eta honek dioenak balio duelako haien ikuspegia eta arrazoiak ulertzeko. Uste dut, gainera, irakurleek argi izango dutela trollekin ez dagoela fidatzerik, definizioz).

«Ardogileak emakumeen gustuak aztertzen ari dira, haientzako ardoak sortzeko»

Irati Amondarain, enologoa.

'Emakumea eta ardoaren kultura' hitzaldi-dastaketa bideratuko du Irati Amondarain adituak gaur Andoainen. Emakumeak ardogintzan sartu izana arte horri eragiten ari zaion aldaketak azalduko ditu.

Irati Amondarain (Andoain, Gipuzkoa, 1988) enologoa da. Emakumea eta ardoaren kultura hitzaldi-dastaketa zuzenduko du gaur, 19:00etan, Andoaingo Bastero kulturgunean. Emakumeen Egunaren harira antolaturiko ekitaldien barnean egingo dute saioa. Dastaketarako txartel guztiak salduta badaude ere, hitzaldia entzuteko aukera emango dute.

«Badakigu zer jaten ari garen, baina ez dugu inoiz ziurtasun osoa izango»

Kepa Escuredo, elikagaien segurtasunean aditua.

Ezkutuko zaldikiaren eta legez kanpoko ardikiaren inguruko kasuek elikagaien inguruko mesfidantza giroa areagotu dute. Iruzurrak saihesteko dauden tresnez mintzatuko da AZTIko teknikaria Bilbon.

Kepa Escuredo (Portugalete, Bizkaia, 1967) elikagaien segurtasuna eta kalitatea kontrolatzeko sistemen arduraduna da AZTI-Tecnalia Fundazioan. ¿Sabemos lo que comemos? hitzaldia emango du gaur, 19:00etan, Bilboko Alondegian.

«Iragan traumatikoa mugitzen jarraitu behar duzu, izoztu ez dadin»

Tamara Cubas, koreografoa.

Uruguaiko diktaduraren biktima izaniko famili bateko alaba da Cubas dantzaria, eta oroimen historikoaren inguruko pieza bat estreinatuko du gaur Bilbon, monumentuen ikusezintasunaren kontrako aldarria.

Tamara Cubas koreografo eta dantzariak (Montevideo, 1972) Actos de amor perdidos lana aurkeztuko du gaur, 20:00etan, Bilboko La Fundicion aretoan. Bihar, 19:00etan.

Actos de amor perdidos lanean, Tamara Cubasek, haren aita Luisek eta Mirtha izebak hartzen dute parte.

«Gauza itsusiez abesten badut ere, ez dut zertan musika itsusia egin»

Laetitia Sadier, musikaria.

Musikari frantziarraren lana «giro musika marxista» gisa definitu zuten Stereolab taldeko abeslaria zenean. Orain bere kabuz dabil, inoiz baino zorrotzago hitzetan eta leunago musikan.

Laetitia Sadier (Paris, 1968) indie musikaren ahotsik nabarmenetako bat izan da 1987tik, Stereolab, Monade eta Mccarthy taldeetan. 2010. urtetik bere kabuz dabil, eta iaz, bigarren bakarkako diskoa argitaratu zuen: Silencio. Gaur Bilbon arituko da, 21:00etan, Alondegian.

«Etorkin olde izugarriak jaso ditugulako dugu orain nazio katalan modernoa»

Josep Anton Fernandez, irakaslea

Aniztasunaz eta mendekotasunaz mintzatuko da Londresko Unibertsitatean aritutako Fernandez irakaslea, Euskal Herrian eta Katalunian aniztasuna kudeatzeko Donostiako jardunaldietan.

Josep Anton Fernandez (Bartzelona, 1963) Hizkuntza Modernoak ikasi zituen Cambridgeko Unibertsitatean (Ingalaterra), eta Katalan Ikasketen zentroa sortu zuen Londresko Unibertsitatean. Azken urteotan Bartzelonako Universita Oberta de Catalunyan dabil irakasle. Askatasunaren kudeaketa: Paisos Catalans eta Euskal Herria jardunaldietan hartuko du parte gaur, 10:40ean, Donostiako Miramar Jauregian.

• 
  
• 
  

«Nola frogatzen duzu Fukushimako nukleo hark sortu dizula minbizia gaur?»

Mikel Basarte, ekologista.

Duela bi urteko istripuaz geroztik, ehunka tona gai erradiaktibo zabaldu ditu Japoniako zentral atomikoak mundu osora. Ezbeharrean zer gertatu zen azalduko du gaur Basartek Iruñean.

Mikel Basarte (Iruñea, 1984) ekintzaile ekologista da, eta AHT-Gelditu Elkarlaneko kidea. Filosofian lizentziaduna da, eta fisika ikasten ari da. ¿Qué pasó en Fukushima? hitzaldia emango du gaur, 19:20ean, Zabaldi aretoan.

«Ez dugu estiloa aldatu berritzaile izateagatik, baizik eta geu ez aspertzeko»

Ana Fernandez-Villaverde, La Bien Querida

Argazkilaria: Albert Mollon

Musikari bilbotarrak disko akustikoak grabatu ditu orain arte. Orain, ordea, kraut-rockean eta 1980ko teknoan oinarrituriko proposamena taularatuko du gaur Bilbon eta bihar Donostian.

Gaztelaniaz eginiko musika indiearen mundua harritu zuen Ana Fernandez-Villaverde bilbotarrak 2009an, Romancero diskoarekin. Urteko diskorik hoberena izendatu zuten lana Mondosonoro eta Rockdelux aldizkariek. Orain, erabat aldatu du estiloa La Bien Queridak. Kantu akustikoetatik urrun, tekno proposamenarekin dator Euskal Herrira. Gaur, 22:00etan, Bilboko Kafe Antzokian arituko da, Tom Boylerekin. Bihar, Donostian, 22:00etan, Intxaurrondo kultur etxean, Anai- Arrebak taldearekin.

«Askok ez dute ikusi nahi, baina Siriakoa ez da iraultza, peoien gerra zibila baizik»

Nadia Hindi, ikerlaria.

Iraken okupazioaren ondorengo mugimendu feminista ikertzen ari da Nadi Hindi, Bagdaden jaiotako ekintzailea. Ermuan izango da gaur, emakumeek Ekialde Hurbilean duten egoera azaltzen. 

Doktore tesia osatzeko, Irakeko okupazioaren ondorengo mugimendu feminista ikertzen ari da Nadia Hindi (Bagdad, 1977). Karlos Zurutuza kazetariarekin batera, 2003-2013: De la ocupación de Iraq a las revueltas árabes hitzaldia emango du gaur, 10:00etan, Lobiano kulturgunean (Ermua, Bizkaia).

«Litekeena zen mokordo bat ateratzea, baina, hara non, 23 kanta atera ziren saio batean»

Rober, Los Separatistas taldeko kidea.

Mi Cara B

Egun bakar batean talde bat bildu eta errepertorio osoa sortu dute Liverpoolgo eta Euskal Herriko sei musikarik. Bi kontzertu emango dituzte datozen egunetan, eta baliteke lehenak eta azkenak izatea.

Atom Rhumba taldeko gitarra eta organo jotzailea da Rober (Barakaldo, Bizkaia, 1971), baina oraingoan bestelako egitasmo batekin dator: Los Separatistas taldea sortu du San Wilson (The Cubical), Iñigo Cabezafuego eta Joseba Irazoki (Atom Rhumba), Felix Buff (Willis Drummond) eta Mikel Abregorekin (Anari, Negu Gorriak). Gaur arituko dira zuzenean, 22:00etan, Arrasateko Gaztetxean (Gipuzkoa). Ostiralean, Bilboko Bizbak Indie jaialdian.

«Elektrizitateak urrundu egiten du musika tresna benetakotasunetik»

Rafa Rueda, musikaria.

Argazkilaria: Joseba Barrenetxea

Kontzertu «berezia eta bitxia» emango du Rafa Ruedak gaur Durangon, Xabier Montoiarekin batera. Tresna elektrikoei uko egin gabe, entzuleengana gehiago hurbiltzeko formatu bat probatuko dute.

Edu Lartzanguren

Musikaria da Rafa Rueda (Mungia, 1972). Kontzertua emango du gaur, 22:00etan, Durangoko (Bizkaia) Plateruenan. Xabier Montoia izango da gauaren beste protagonista. Bakoitzak bere bosgarren diskoa aurkeztuko du, Enaren geometria bizkaitarrak, eta Xabier Montoiaren mundu miresgarria arabarrak. Oholtza partekatuko dutela esango genuke normalean; baina oraingoan ez. Izan ere, orain arte eman den kontzertu «bitxienetakoa» izango dela iragarri du Ruedak.

«Euskañolik inoiz erabili ez duenak bota dezala lehenengo harria»

Kike Amonarriz, soziolinguista.

Euskararen botila zer dago, erdi beteta edo erdi hutsik? Hizkuntza eta hiztunak datozen hamarkadotan nola aldatuko diren azalduko du Amonarrizek gaur, eta, iragarri duenez, asko aldatuko dira.

Kike Amonarriz (Tolosa, Gipuzkoa, 1961) filologoa, soziolinguista, txiste kontalaria eta telebista aurkezlea da. XXI. Mendeko euskaldunak: Nola aldatu(ko) diren gauzak, kamarada! hitzaldia emango du gaur, 19:00etan, Zumaiako (Gipuzkoa) Alondegian.